Dünya Sansür Gündemi

Dünya Sansür Gündemi (20 – 26 Haziran)

Rusya, British Telegraph gazetesinin web sitesine erişimi engelledi
Moskova mahkemesi, META’nın yasaklanması kararını onadı
Twitter, Hindistan’daki Müslüman karşıtı şiddeti gündeme getiren gazetecinin tweetlerine erişimi ülkede yasakladı
Pakistan Telekomünikasyon Kurumu, ülkede interneti kontrol altına almaya çalışıyor
Microsoft, Windows 10 ve 11’e erişimi Rusya’da engelledi
Meta: Yeni yasa tasarısı sansür ve denetim getirecek
Çin’de mevcut sansürü artırmak için zihin okuyan cihaz geliştirildi
Moldova, ülkede Rus medyasına erişimi yasakladı
Boris Johnson aleyhindeki haber, yayımlandıktan kısa bir sonra apar topar imha edildi
Kanada’da sansür yasası yürürlükten geçti: Öldürücü bir darbe

Rusya, British Telegraph gazetesinin web sitesine erişimi engelledi

Rus medya ve telekomünikasyon düzenleyicisi Roskomnadzor’un salı günü verdiği bilgiye göre, İngiliz The Telegraph gazetesinin internet sitesi, başsavcının talebi üzerine Rusya’da erişime engellendi.  Rusya devlet haber ajansı TASS’ın haberine göre Roskomnadzor, siteye erişimi “Rusya Silahlı Kuvvetlerinin Ukrayna topraklarında gerçekleştirdiği özel askeri operasyon hakkında yanlış bilgi yaydığı” tespit edildikten sonra kısıtladı.

https://www.euronews.com/2022/06/22/us-ukraine-crisis-russia-telegraph

Moskova mahkemesi, Meta’nın yasaklanması kararını onadı

Facebook, Instagram ve WhatsApp’ın çatı şirketi Meta, Mart ayında yaptığı açıklamayla Rusya’ya yönelik nefret söylemi içeren paylaşımları serbest bırakma kararı aldığını duyurmuştu. Kararda, Facebook ve Instagram’da “Rus işgalcilere ölüm” gibi sözleri paylaşmanın artık platformlar tarafından engellenmeyeceği belirtilmişti. Bunun üzerine Moskova’daki Tverskoy mahkemesi de 21 Mart’ta Rusya Başsavcılığının talebiyle Meta’nın aşırılık yanlısı olduğu hükmüne vararak Facebook ve Instagram’ı ülkede yasakladı.

Bunun üzerine META’nın bu karara yaptığı itiraz, 20 Haziran Pazar günü Moskova Şehir Mahkemesi tarafından değerlendirildi. Mahkeme, META’nın karara yaptığı itirazı reddederek Tverskoy mahkemesinin META’nın yasaklanması yönündeki kararını onadı.

https://www.forbes.com/sites/madelinehalpert/2022/06/20/russian-court-upholds-ban-on-meta-for-extremist-activities/?sh=72ef89cc2db3

Twitter, Hindistan’daki Müslüman karşıtı şiddeti gündeme getiren gazetecinin tweetlerine erişimi ülkede yasakladı

Twitter, Hindistan hükümetinin Müslümanlara karşı uyguladığı İslamofobik saldırıları gündeme getiren Avustralyalı gazeteci ve aktivist CJ Werleman’ın tweetlerine Hindistan’dan erişilmesini engelledi. Hindistan hükümeti, Twitter’dan son 2 yılda Werleman’ın 6 tweetine erişimin engellenmesini talep ediyordu. Twitter’ın ilgili sansürü, bu durumun Werleman’a bildirilmesinden 3 gün sonra gerçekleşti.

The New Arab’a konuşan Werleman, Hindistan hükümetinin, eylemlerine yönelik eleştirileri sansürleme ve ülkedeki İslamofobiyi önemsiz gösterme girişimi doğrultusunda bu adımın atıldığını söyledi.

https://english.alaraby.co.uk/news/twitter-censors-cj-werleman-covering-india-islamophobia

Pakistan Telekomünikasyon Kurumu, ülkede interneti kontrol altına almaya çalışıyor

Pakistan Telekomünikasyon Kurumu (PTA), global DNS’i engelleyerek ülkeye merkezi alan adı sistemi getirip interneti kontrol altına almaya çalışıyor.

Pakistanlı aktivist Usama Khilji, PTA’nın “sakıncalı içeriği” sansürleme amacıyla küresel DNS’i engellemeye çalışarak Pakistan’daki internet altyapısının temellerine yönelik bir çalışma başlattığını açıkladı. DAWN için bir yazı kaleme alan Khilji, “Çalışmanın uygulamaya konması durumunda ülkedeki internet hızı önemli ölçüde yavaşlayacak, internet hizmetlerinin maliyeti artacak, mahremiyet baltalanacak ve Pakistan’ın teknoloji ve ilgili hizmetlerdeki ilerlemesi etkin bir şekilde engellenecek.” dedi.

https://www.dawn.com/news/1695776/saving-the-internet-in-pakistan

Microsoft, Windows 10 ve 11’e erişimi Rusya’da engelledi

Rus devlet medyası TASS’IN haberine göre Microsoft, işletim sistemleri olan Windows 10 ve 11’in Rusya’da indirilip kurulmasını engelledi. Haberin ardından Microsoft’un ilgili sayfasını ziyaret eden kullanıcılar engellemeyi teyit etti. Rusya’da yaşayan internet kullanıcıları, Microsoft’un web sitesi üzerinden Windows 10 ve/veya 11’i bilgisiyarlarına indirip kurmaya çalıştıklarında “404 – Dosya bulunamadı” hatasıyla karşılaşıyor.

https://twitter.com/monsterjeep/status/1538575462712193029?s=20&t=NlN_P1e9Uo3DA73gUou_OQ

Meta: Yeni yasa sansür ve denetim getirecek

Facebook, Instragram ve WhatsApp’ın çatı şirketi Meta, Birleşik Krallık’ta parlamentoya sunulan ve onaylanıp gelecek yıl yürürlüğe girmesi beklenen Kapsamlı Çevrimiçi Güvenlik Yasası hakkında uyarılarda bulundu. Tasarıda bir an önce gerekli düzenlemelerin yapılması gerektiğini belirten şirket, mevcut taslakta, yasayla birlikte kullanıcıların özel mesajlarının sürekli olarak denetlenebileceği ve sansürlenebileceğini söyledi.

Bloomberg’de yer alan habere göre Meta, yasanın tüm özel mesajların taranabileceği anlamına geldiğini ve taslağın paylaşılmasından bu yana büyük bir endişe duyduklarını söyledi.

https://www.bloomberg.com/news/articles/2022-06-22/meta-says-uk-bill-risks-messages-being-surveilled-and-censored

Çin’de mevcut sansürü artırmak için zihin okuyan cihaz geliştirildi

Pekinli bir araştırmacı grubu, ülkede yasalarla tesis edilen pornografi yasağına katkı sunacak bir cihaz geliştirdi. South China Morning Post’ta yer alan haberde, araştırmacıların “bir erkeğin zihnini okuyabilen” ve porno izlediğini tespit edebilen bir cihaz geliştirdiği ve bunun patentini aldıkları kaydedilirken cihaz hakkında da bilgi verildi. Giyilebilir teknoloji ürünü olan cihaz, deneğin kafasına takılıyor ve çıplaklık barındıran içeriğin tetiklediği beyin dalgalarını tespit ediyor. Araştırmacılar, cihazın 15 erkek üniversite öğrencisi üzerinde test edildiğini ve yüzde 80 oranında doğru sonuç verdiğini belirtirken Pekin Jiaotong Üniversitesi Elektrik Mühendisliği Bölümü Müdürü Xu Jianjun, prototipi “Kötü bilgiyi tespit eden cihaz” olarak adllandırdı.

Ülkede şimdi benzer bir girişimin, sadece pornografik içerikler için değil hükümetin belirleyeceği her içerik için uygulanabileceği endişesi hakim. Öte yandan Çin’in, sansürü derinleştirmek için diğer zihin okuma cihazları için yapılan araştırmalara da yatırım yaptığı bildiriliyor.

https://nypost.com/2022/06/23/china-mindreading-device-can-detect-when-men-watch-porn-report/

Moldova, ülkede Rus medyasına erişimi yasakladı

Moldova Cumhurbaşkanı Maia Sandu, 19 Haziran Pazar günü, Rus haber kanallarında yer alan haberlerin ve siyasi analizlerin Moldova’da yayımlanmasını yasaklayan Bilgi Güvenliği Yasasını yürürlüğe koydu. Rusya’nın Ukrayna’daki işgalle ilgili propagandasına karşı koymak için tasarlanan yasa, Rusya’nın Ukrayna’yı işgal etmesiyle birlikte Moldova’da uygulanan olağanüstü halin sona ermesinden sonra da yürürlükte kalacak. Moldova Görsel-İşitsel Konsey başkanı Liliana Vitu, yasayla ilgili olarak “Rus propagandasına çok daha sert yaptırımlar uygulanacak.” dedi.

https://balkaninsight.com/2022/06/20/moldova-bans-russian-media-to-counter-propaganda-over-ukraine/

Boris Johnson aleyhindeki haber, yayımlandıktan kısa bir sonra apar topar imha edildi

İngiliz The Times gazetesi, 18 Haziran Cumartesi günü, İngiltere Başbakanı Boris Johnson’ın; dışişleri bakanlığı döneminde sevgilisi, şimdi ise eşi olan Carrie Johnson’a 122 bin dolar maaşla iş vermeyi planladığını belgeleyen bir haber yayımladı. Gazetenin deneyimli muhabiri Simon Walters imzasıyla yayımlanan haber, gazetenin basılı edisyonunda 5. sayfada yayımlandı. Ancak ilgili haber, daha sonra gazetenin şehir baskısından kaldırılırken web sitesinden de silindi.

The Times gazetesi, haberin aniden ortadan kaybolmasıyla ilgili başta Washingon Post olmak üzere çeşitli gazetelerin sorularını yanıtsız bırakırken İngiliz Başbakanlık Ofisi yetkilileri, haber üzerine The Times ile görüşüldüğünü doğruladı. Durumu ortaya çıkaran gazeteci Simon Walters ise “Haberimin arkasındayım. Gazete basılmadan önce Başbakanlık Ofisi yetkilileri ve Carrie Johnson ile üst düzey görüşmeler yaptım, hiçbir noktada habere itiraz etmemekle birlikte yayımlanmasını istemedikleri bir bölüm de olmadı” dedi.

The Times ise konuyla ilgili bir açıklama yapmadı.

https://www.washingtonpost.com/world/2022/06/22/boris-johnson-carrie-carriegate/

Kanada’da sansür yasası parlamentodan geçti: Öldürücü bir darbe

Kanada’nın Yayıncılık Yasasını yenileyecek ve Kanada Radyo-Televizyon Telekomünikasyon Komisyonu’na (CRTC), video içerik üreticileri tarafından oluşturulan içerikler de dahil olmak üzere çevrimiçi platformlarda yayımlanan içerikleri düzenleme yetkisi verecek Yayın Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun, 21 Haziran Salı günü Kanada Avam Kamarası’nda kabul edildi. Çok sayıda içerik üreticisi ise CRTC’ye Netflix, YouTube, Amazon Prime, Twitch gibi platformlarda yayımlanan içerikleri düzenleme ve hatta engelleme yetkisi verecek olan yasa tasarısına tepki gösteriyor.

Oyun YouTuber’ı ve Twitch yayımcısı Rick Kackis, yasayla ilgili “Benim ve diğer Kanadalı YouTuber’ların hayatı alt üst oldu. Hükümetimiz, Kanada vatandaşlarının internette görecekleri şeyler üzerinde kontrol sahibi olmayı sağlayan yasayı geçirdi.” derken YouTuber ve şarkıcı Hailey Reese de “İçerik üreticileri olarak nerede ve ne göstereceğimize hükümetimiz karar verecek” diyerek hayalkırıklığına uğradığını belirtti. Bir diğer YouTuber Jessii Vee ise yasanın yürürlüğe girmesi halinde ülkeden taşınacağını söyledi. YouTuber Before TheyWereFamous de “Bu, benim işime vurulan öldürücü bir darbe” dedi.

Tasarı, şu anda onay için senatoda bekliyor. Burada da onaylanması durumunda, belirlenecek tarihte yürürlüğe girecek.

https://theparadise.ng/youtubers-pledge-to-leave-canada-if-bill-c-11-passes/

https://betakit.com/streaming-bill-c-11-heads-to-the-canadian-senate-for-approval/

*Bu bülten, Ali Safa Korkut tarafından hazırlanmıştır.